ประเภทลูกกลิ้งสายพานยางดำ และการใช้งานแต่ละชนิด

1. บทนำ

1.1 อธิบายความสำคัญของลูกกลิ้ง (Rollers/Idlers) ต่อสายพานยางดำ

หน้าที่และความสำคัญของลูกกลิ้ง:

  • รองรับน้ำหนัก:ลูกกลิ้งทำหน้าที่รองรับน้ำหนักของสายพานที่กำลังเคลื่อนที่พร้อมกับวัสดุที่บรรทุกอยู่ ทำให้สายพานไม่หย่อนยานหรือเกิดการเสียรูปทรง. 
  • ลดแรงเสียดทาน:การหมุนของลูกกลิ้งช่วยลดแรงเสียดทานระหว่างสายพานกับโครงสร้าง ทำให้ระบบสายพานทำงานได้ง่ายขึ้น และลดการใช้พลังงานในการขับเคลื่อน. 
  • ประคองสายพาน:ลูกกลิ้งจะช่วยประคองสายพานให้คงรูปทรง ไม่ตกท้องช้าง ทั้งในส่วนที่รับน้ำหนักวัสดุ (Carry Idlers) และส่วนที่ส่งสายพานกลับ (Return Idlers). 
  • ลดแรงกระแทก:ลูกกลิ้งบางประเภท เช่น Impact Roller ถูกออกแบบมาเพื่อรองรับแรงกระแทกที่เกิดจากวัสดุที่ตกลงมายังสายพานโดยตรง เพื่อป้องกันความเสียหาย. 
  • เพิ่มประสิทธิภาพการทำงาน:การมีลูกกลิ้งที่ถูกต้องและมีคุณภาพ ช่วยให้สายพานลำเลียงทำงานได้อย่างต่อเนื่อง มีความแม่นยำ และสามารถรองรับน้ำหนักได้ตามที่ต้องการ. 
  • ยืดอายุการใช้งาน:ลูกกลิ้งที่มีคุณภาพดีและได้รับการบำรุงรักษาอย่างเหมาะสม ช่วยลดการสึกหรอของสายพานและตัวลูกกลิ้งเอง ทำให้ระบบสายพานมีอายุการใช้งานที่ยาวนานขึ้น. 

1.2 บทบาทหลัก: รองรับสายพาน ลดแรงเสียดทาน และช่วยให้สายพานเคลื่อนที่ราบรื่น

หน้าที่ของ ลูกกลิ้ง (Rollers) ในระบบสายพานลำเลียง ซึ่งทำหน้าที่รองรับน้ำหนักของสายพานและวัสดุ ลดแรงเสียดทานระหว่างส่วนประกอบที่เคลื่อนที่ และช่วยให้การเคลื่อนที่ของสายพานเป็นไปอย่างราบรื่น มีประสิทธิภาพ และลดการสึกหรอของชิ้นส่วนต่างๆ. 


2. ประเภทลูกกลิ้งสายพานยางดำ

2.1 Carrying Idler (ลูกกลิ้งรองรับด้านบน)

  • หน้าที่: รองรับสายพานด้านบนที่บรรทุกวัสดุ
  • ลักษณะ: มักเป็นลูกกลิ้งทรงกระบอกเรียบหรือ V-Cradle
  • การใช้งาน: เหมาะกับสายพานที่บรรทุกวัสดุทั่วไป เช่น ถ่านหิน ทราย ปูนซีเมนต์

Carrying Idler (ลูกกลิ้งรองรับด้านบน) หรือ “ลูกกลิ้งรับภาระ” ในระบบสายพานลำเลียง (Conveyor Belt) มีหน้าที่หลักในการ รองรับแผ่นสายพานด้านบนที่กำลังขนถ่ายสินค้า โดยทำหน้าที่รองรับน้ำหนักของสายพานและวัสดุที่บรรทุกอยู่ เพื่อให้สายพานสามารถเคลื่อนที่ไปข้างหน้าได้อย่างมีประสิทธิภาพและราบรื่น ลูกกลิ้งชนิดนี้แตกต่างจาก Return Idler ที่อยู่ด้านล่างของสายพาน ซึ่งทำหน้าที่รองรับแผ่นสายพานด้านล่างที่ม้วนตัวกลับ. 

หน้าที่ของ Carrying Idler: 

  • รองรับน้ำหนัก:รับน้ำหนักของสายพานและสินค้าที่อยู่บนแผ่นสายพานด้านบน.
  • รักษาความเรียบของสายพาน:ช่วยรักษาความเรียบของสายพานไม่ให้หย่อนหรือยุบตัว.
  • ป้องกันความเสียหาย:ช่วยป้องกันไม่ให้สายพานเกิดความเสียหายจากแรงกดทับ.

คุณสมบัติและการบำรุงรักษา: 

  • การติดตั้ง:ติดตั้งอยู่บนโครงสร้างของระบบสายพานลำเลียง เพื่อรองรับส่วนที่กำลังทำงาน.
  • การหมุน:ลูกกลิ้งเหล่านี้ต้องหมุนอย่างราบรื่นเพื่อลดการเสียดสีและประหยัดพลังงาน.
  • การบำรุงรักษา:ควรมีการตรวจสอบอย่างสม่ำเสมอเพื่อความปลอดภัยและประสิทธิภาพ เช่น การตรวจสอบระดับลูกกลิ้ง, การทำความสะอาดสิ่งสกปรก, และการหล่อลื่นลูกปืน (Bearing).

2.2 Return Idler (ลูกกลิ้งรองรับขากลับ)

  • หน้าที่: รองรับสายพานด้านล่างขากลับ
  • ลักษณะ: ลูกกลิ้งเรียบ ไม่มี V-Cradle เพราะไม่ต้องรับวัสดุ
  • การใช้งาน: ป้องกันสายพานหย่อน หรือเสียดสีกับโครงสร้าง

Return Idler หรือ ลูกกลิ้งรองรับขากลับ เป็นส่วนประกอบของระบบสายพานลำเลียงที่ทำหน้าที่รองรับน้ำหนักของสายพานลำเลียงในส่วนที่สายพานไม่มีวัสดุ เพื่อป้องกันไม่ให้สายพานหย่อนคล้อยหรือตกท้องช้าง โดยลูกกลิ้งประเภทนี้จะติดตั้งอยู่ใต้โครงสร้างของสายพานลำเลียง และไม่ได้รับภาระน้ำหนักของวัสดุโดยตรงเหมือนลูกกลิ้งที่อยู่ด้านบน 

หน้าที่หลักของ Return Idler: 

  • ป้องกันการหย่อนคล้อยของสายพาน:ช่วยรักษาความตึงและการจัดตำแหน่งที่สม่ำเสมอของสายพาน
  • ลดการสึกหรอของสายพาน:การรองรับสายพานเปล่าช่วยลดการสัมผัสกับโครงสร้าง ทำให้ยืดอายุการใช้งานของสายพาน
  • เพิ่มประสิทธิภาพการใช้พลังงาน:แรงเสียดทานที่ลดลงและการจัดตำแหน่งที่ดีขึ้น ช่วยให้ระบบทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ
  • ปรับปรุงการติดตามสายพาน (Belt Tracking):ช่วยให้สายพานเคลื่อนที่ตรงแนว ลดปัญหาการเบี่ยงเบนของสายพาน

ลักษณะทั่วไป: 

  • เป็นลูกกลิ้งทรงกระบอกที่ติดตั้งในแนวราบ
  • ติดตั้งอยู่ด้านล่างของระบบสายพานลำเลียง
  • มีขนาดโครงสร้างเล็กกว่าลูกกลิ้งที่รับน้ำหนักวัสดุ (Carry Idler) เนื่องจากไม่ได้รับภาระน้ำหนักวัสดุโดยตรง

ประโยชน์ของการใช้งาน: 

  • ยืดอายุการใช้งานของสายพานลำเลียง
  • ลดต้นทุนการบำรุงรักษาและการหยุดทำงาน
  • เพิ่มความปลอดภัยในระบบสายพานลำเลียง

2.3 Impact Idler (ลูกกลิ้งลดแรงกระแทก)

  • หน้าที่: รองรับแรงกระแทกบริเวณจุดที่วัสดุตกลงบนสายพาน
  • ลักษณะ: มีลูกกลิ้งหลายตัวเรียงกัน หรือมียางรองเพื่อลดแรงกระแทก
  • การใช้งาน: เหมาะกับโรงงานเหมืองแร่ โรงงานคัดแยกวัสดุขนาดใหญ่

Impact Idler หรือ “ลูกกลิ้งลดแรงกระแทก” คือลูกกลิ้งพิเศษที่ใช้ในระบบสายพานลำเลียง เพื่อ ดูดซับและกระจายแรงกระแทก ของวัสดุที่ตกลงมาบนสายพาน โดยเฉพาะในบริเวณที่สายพานรับน้ำหนักมาก เช่น จุดโหลดวัสดุ การใช้ลูกกลิ้งประเภทนี้ช่วย ป้องกันความเสียหายของสายพาน และโครงสร้างระบบ, ยืดอายุการใช้งาน ของอุปกรณ์, และ เพิ่มประสิทธิภาพการผลิต โดยรวม. 

หน้าที่หลักของ Impact Idler

  • ดูดซับแรงกระแทก:ด้วยการออกแบบพิเศษ (มักมีวงแหวนยาง) ลูกกลิ้งจะดูดซับพลังงานที่เกิดขึ้นจากการตกลงมาของวัสดุ ทำให้แรงกระแทกไม่ส่งผลโดยตรงต่อสายพาน. 
  • กระจายน้ำหนักและแรง:ช่วยกระจายน้ำหนักของวัสดุให้สม่ำเสมอทั่วทั้งบริเวณที่สายพานรับน้ำหนัก ทำให้สายพานไม่รับภาระหนักที่จุดใดจุดหนึ่งมากเกินไป. 
  • ป้องกันความเสียหาย:ลดการฉีกขาดและการสึกหรอของสายพาน รวมถึงป้องกันความเสียหายต่อโครงสร้างลูกกลิ้งอื่นๆ และโครงสร้างของระบบสายพานลำเลียง. 

ประโยชน์ของการใช้ Impact Idler

  • ยืดอายุการใช้งานสายพาน:ลดการสึกหรอจากการกระแทก ทำให้สายพานมีอายุการใช้งานยาวนานขึ้น. 
  • ลดต้นทุนการบำรุงรักษา:ลดความจำเป็นในการซ่อมแซมและเปลี่ยนสายพาน ซึ่งมีค่าใช้จ่ายสูง. 
  • เพิ่มประสิทธิภาพการผลิต:การทำงานที่ราบรื่นและลดการหยุดชะงักจากการชำรุดของอุปกรณ์ ช่วยให้กระบวนการผลิตมีประสิทธิภาพมากขึ้น. 

ตำแหน่งที่ใช้งาน

Impact Idler มักติดตั้งในบริเวณที่เรียกว่า “ส่วนรับของสายพาน” (loading point) หรือบริเวณที่วัสดุถูกโหลดขึ้นบนสายพาน ซึ่งเป็นจุดที่มีแรงกระแทกสูงสุด. 

2.4 Self-aligning Idler (ลูกกลิ้งปรับแนวอัตโนมัติ)

  • หน้าที่: ปรับแนวสายพานอัตโนมัติ ลดปัญหาสายพานเอียง
  • ลักษณะ: ลูกกลิ้งมีแบริ่งหมุนปรับมุมตามการเอียงของสายพาน
  • การใช้งาน: สายพานยาวหรือใช้งานในสภาพที่โครงสร้างไม่เรียบ

ลูกกลิ้งปรับแนวอัตโนมัติ (Self-aligning Idler) คือ ลูกกลิ้งสายพานลำเลียงพิเศษที่ออกแบบมาเพื่อปรับตำแหน่งสายพานให้ตรงโดยอัตโนมัติ ป้องกันสายพานเบี่ยงเบน ทำให้ระบบทำงานราบรื่น ลดการสึกหรอ และเพิ่มความปลอดภัย โดยทั่วไปประกอบด้วยลูกกลิ้งตรงกลางหนึ่งลูกและลูกกลิ้งด้านข้างสองลูกที่ทำมุม เมื่อสายพานเบี่ยงเบนไปด้านใดด้านหนึ่ง จะสัมผัสกับลูกกลิ้งด้านข้างที่เอียงอยู่ ทำให้สายพานถูกดันกลับเข้าสู่ตำแหน่งตรงกลาง. 

หลักการทำงาน

  • การทำงานร่วมกับลูกกลิ้งเอียง:Self-aligning idlers มักมีโครงสร้างลูกกลิ้งที่เอียงทำมุม. 
  • กลไกการแก้ไข:เมื่อสายพานเริ่มเบี่ยงไปด้านใดด้านหนึ่ง จะสัมผัสกับลูกกลิ้งด้านข้างที่เอียงอยู่ ซึ่งจะดันสายพานกลับไปยังตำแหน่งกึ่งกลางของสายพานลำเลียง. 
  • การรักษาการจัดตำแหน่ง:กลไกอัตโนมัตินี้ช่วยให้สายพานลำเลียงยังคงอยู่ตรงกลางและรักษาวิถีการเคลื่อนที่ที่ต้องการไว้ได้อย่างต่อเนื่อง. 

ประโยชน์ 

  • ป้องกันสายพานเบี่ยงเบน:ลดปัญหาการที่สายพานเคลื่อนออกนอกเส้นทาง.
  • เพิ่มประสิทธิภาพ:รักษาการทำงานที่ราบรื่นและมีประสิทธิภาพของระบบสายพานลำเลียง.
  • ยืดอายุการใช้งาน:ลดการสึกหรอที่เพิ่มขึ้นของอุปกรณ์ที่เกี่ยวข้อง.
  • เพิ่มความปลอดภัย:ป้องกันอันตรายที่อาจเกิดขึ้นจากการเบี่ยงเบนของสายพาน.

การใช้งาน

ลูกกลิ้งปรับแนวอัตโนมัตินิยมใช้ในอุตสาหกรรมต่างๆ เช่น โรงไฟฟ้า การผลิตซีเมนต์ โลหะวิทยา ท่าเรือ และอุตสาหกรรมอื่น ๆ ที่มีการขนถ่ายวัสดุด้วยสายพานลำเลียง. 

2.5 V-Cradle Idler

  • หน้าที่: รองรับสายพานให้เกิดมุม V เพิ่มความมั่นคง
  • ลักษณะ: ลูกกลิ้งมีลักษณะเป็นตัว V หลายตัวเรียงตามความกว้างสายพาน
  • การใช้งาน: ใช้ในสายพานยางดำที่บรรทุกวัสดุหลวมและต้องการลดการกระเด็น

V-Cradle Idler

หน้าที่:

  • รองรับสายพานลำเลียงด้านบน (Carrying)
  • ออกแบบให้ลูกกลิ้งอยู่ใน รูปตัว V เพื่อให้สายพานอยู่ตรงกลาง
  • เหมาะสำหรับสายพานที่ต้องลำเลียง วัสดุหลวม/ไม่เป็นเม็ดใหญ่

ลักษณะโครงสร้าง:

  • ลูกกลิ้งจะวางตัวเป็น V-shape
  • สายพานจะนอนอยู่ในร่อง V ทำให้วัสดุไม่หล่นข้าง
  • มีแกนลูกกลิ้งและขาที่มั่นคง

ข้อดีของ V-Cradle Idler:

  1. ช่วยจัดสายพานให้อยู่กลาง ลดการเบี่ยงเบน
  2. ลดการสึกหรอของสายพาน เพราะน้ำหนักกระจายเท่ากัน
  3. รองรับวัสดุได้ดีกว่า ลูกกลิ้งเรียบแบบ flat idler โดยเฉพาะวัสดุเม็ดหยาบหรือแป้ง

การเลือกใช้:

  • เหมาะกับ สายพานขนาดกลางถึงใหญ่
  • ใช้กับ วัสดุหลวม เช่น ทราย, ถ่าน, ซีเมนต์
  • พิจารณาความเร็วและความยาวสายพานเพื่อเลือกจำนวนลูกกลิ้งที่เหมาะสม

วัสดุ:

  • ลูกกลิ้ง: เหล็กชุบ, สแตนเลส หรือ PU/PVC
  • แกน: เหล็กแข็ง พร้อมแบริ่งกันฝุ่น

3. วิธีเลือกใช้ลูกกลิ้งให้เหมาะสม

  • พิจารณาน้ำหนักวัสดุ และความเร็วสายพาน
  • เลือกประเภทลูกกลิ้งให้เหมาะกับจุดติดตั้ง (จุดรับวัสดุ / จุดขากลับ / จุดกระแทก)
  • ตรวจสอบวัสดุลูกกลิ้ง เช่น เหล็ก, ยาง, PU หรือพลาสติกเพื่อความทนทาน

4. การบำรุงรักษา

  • ตรวจสอบลูกกลิ้งเป็นประจำว่าหมุนได้ราบรื่น
  • ทำความสะอาดจากเศษวัสดุที่ติดลูกกลิ้ง
  • เปลี่ยนลูกกลิ้งที่ชำรุดทันทีเพื่อลดความเสียหายต่อสายพาน

5. สรุป

ลูกกลิ้งสายพานยางดำแต่ละชนิดมีหน้าที่เฉพาะตัว การเลือกและติดตั้งให้เหมาะสมช่วยยืดอายุสายพาน ลดปัญหาสายพานเอียงหรือฉีกขาด และเพิ่มประสิทธิภาพการลำเลียงวัสดุ


สนใจสอบถามหรือขอใบเสนอราคาลูกกลิ้งสายพานยางดำ ติดต่อเราได้ทันที

📞 โทร: 095-8365584 , 063-8659434 , 080-3152450
📩 อีเมล: infoallconveyor@gmail.com
🌐 เว็บไซต์: https://all-conveyor.com/